🔴 ارز نهادهها و کالاهای اساسی رسماً حذف شد | تغییر سیاست ارزی دولت
اطلاعیه شورای اطلاعرسانی دولت:
◀️ از این پس تأمین ارز نهادهها و کالاهای اساسی از طریق تالار دوم و درگاه اختصاصی بانک مرکزی با اولویت عرضه ارز انجام میشود.
◀️ این سیاست در چارچوب قانون بودجه ۱۴۰۴ اجرا شده و به معنای حذف ارز ترجیحی در ابتدای زنجیره تأمین است.
◀️ رویکرد جدید دولت، انتقال یارانه از ابتدای زنجیره به انتهای زنجیره و مصرفکننده نهایی است.
◀️ هدف این بازطراحی، حذف رانت ناشی از چندنرخی بودن ارز، کاهش نااطمینانی فعالان اقتصادی و ایجاد ثبات پایدار در بازار عنوان شده است.
◀️ دولت اعلام کرده با وجود تخصیص گسترده ارز در سالهای گذشته، نوسان قیمتها و اثرپذیری نهادهها از بازار آزاد همچنان پابرجا بوده است.
◀️ در سازوکار جدید، برخی نهادها و شرکتها میتوانند بدون صفهای طولانی، مستقیماً منابع ارزی خود را صرف واردات کالاهای اساسی کنند.
◀️ اجرای این سیاست از دیماه آغاز شده و تغییرات قیمتی بهصورت تدریجی، مدیریتشده و تحت نظارت دقیق اعمال خواهد شد
تبعات عدم تصمیم گیری ارزی دولت بر تورم و کمبود کالا
بازار ارز و واردات کشور امروز در وضعیتی قرار گرفته که میتوان آن را «کلاف سردرگم» نامید؛ وضعیتی که نه دولت تکلیف خود را با آن روشن کرده و نه فعالان اقتصادی میدانند باید بر چه مبنایی تصمیم بگیرند. نتیجه این بلاتکلیفی، تورمی است که در ماههای اخیر بهویژه در حوزه مواد غذایی با گوشت و پوست مردم لمس شده و اگر همین مسیر ادامه پیدا کند، بهزودی از گرانی عبور کرده و وارد مرحله کمبود کالا خواهد شد؛ مرحلهای که تبعات آن بهمراتب سنگینتر و پرهزینهتر است.
تورم امروز، کمبود فرداست
در ماههای گذشته افزایش قیمت مواد غذایی تنها نشانه اولیه یک بحران عمیقتر بوده است. کند شدن روند واردات بهدلیل عدم قطعیت در تخصیص ارز، بلاتکلیفی نرخها و صفهای طولانی تالارها، عملاً زنجیره تأمین کالاهای اساسی را در معرض اختلال قرار داده است. واردکنندهای که نمیداند ارز را با چه نرخی، در چه زمانی و اصلاً دریافت خواهد کرد یا نه، طبیعی است که یا دست نگه دارد یا فعالیت خود را کاهش دهد. این یعنی کاهش عرضه، و کاهش عرضه یعنی فشار بیشتر بر قیمت و در نهایت کمبود.
ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰؛ بلاتکلیفی خطرناک
دولت باید هرچه سریعتر تکلیف ارز ترجیحی و نرخ ۲۸۵۰۰ تومانی کالاهای اساسی را مشخص کند. ادامه این وضعیت نیمهتعلیق، هم به دولت آسیب میزند و هم به واردکننده. واقعیت این است که دولت عملاً دیگر توان ادامه تخصیص گسترده ارز ترجیحی را ندارد؛ پس چرا این واقعیت بهصورت شفاف اعلام نمیشود؟
اگر قرار است ارز ترجیحی حذف یا اصلاح شود، باید نرخ جدید آن صریح، رسمی و زمانبندیشده اعلام شود تا فعال اقتصادی بتواند تصمیم بگیرد، قرارداد ببندد و برنامهریزی کند. بدترین سناریو، ادامه وضع فعلی است؛ نه حذف، نه تثبیت، نه شفافیت.
بدهیهای گذشته؛ زخم کهنه واردکنندگان
یکی دیگر از عوامل فشار بر واردکنندگان، بدهیهای معوق دولت بابت بدهیهای ارزی گذشته است که هنوز تعیین تکلیف نشدهاند. این بدهیها سرمایه فعال اقتصادی را قفل کرده و توان ادامه کار را از او گرفته است. دولت باید تعارف و رودربایستی را کنار بگذارد، بدهیهای گذشته را شفافسازی کند و برنامه مشخصی برای تسویه یا تهاتر آنها ارائه دهد. ادامه این وضعیت، فقط به خروج تدریجی واردکنندگان واقعی از بازار منجر میشود.
تالار اول و دوم؛ صفهایی که نفس واردات را گرفته
صفهای تخصیص ارز در تالار اول و دوم که در مواردی به ۷ تا ۸ ماه رسیده، عملاً واردات را فلج کرده است. این در حالی است که:
– تفکیک روشنی میان صف تالار اول و دوم وجود ندارد،
– زمانبندی تخصیصها نامشخص است،
– و فاصله نرخ این تالارها با نرخ واقعی ارز، بسیار زیاد شده است.
این اختلاف نرخ، انگیزه صادرکنندگان برای عرضه ارز را بهشدت کاهش داده و در کنار سختگیریهای اخیر صادراتی، عملاً عرضه ارز را کند کرده است. نتیجه کاملاً روشن است: صفهای طولانیتر، بلاتکلیفی بیشتر، کاهش واردات و در نهایت گرانی و کمبود.
وقت تصمیم انقلابی است
دولت باید بپذیرد که ادامه این مسیر، هزینههای اجتماعی و اقتصادی سنگینی خواهد داشت. زمان تعارف گذشته است. کشور نیازمند یک تصمیم شفاف، سریع و شجاعانه است:
– تعیین تکلیف قطعی ارز ترجیحی،
– اعلام نرخ جدید و قابل اتکا،
– تسویه یا تعیین تکلیف بدهیهای گذشته،
– اصلاح ساختار تالارهای ارزی و کاهش صفها،
– و نزدیک کردن نرخهای رسمی به واقعیت بازار.
اگر این تصمیمات بهموقع اتخاذ شود، میتواند نقطه عطف سیاستگذاری اقتصادی دولت باشد؛ تصمیمی که برکات آن در میانمدت بهمراتب بیش از آسیبهای کوتاهمدتش خواهد بود. اما اگر این بلاتکلیفی ادامه پیدا کند، باید منتظر موج بعدی بحران، یعنی کمبود کالا بود؛ بحرانی که مهار آن بسیار دشوارتر و پرهزینهتر از مهار تورم است.
کدام کشورها بیشترین مازاد و کسر تجاری ایران را داشته اند؟
👈مروری بر آمارهای رسمی نشان میدهد که ایران در هفت ماه ابتدایی سال ۱۴۰۴، با چند کشور دچار کسرِ تراز تجاری بوده و در مقابل، با چند شریک منطقهای مازاد تجاری قابل توجه ثبت کرده است.
🔻 کشورهایی که ایران با آنها کسر تجاری دارد
🇦🇪 امارات: ۶۰۳۶ میلیون دلار
🇹🇷 ترکیه: ۱۶۴۵ میلیون دلار
🇨🇳 چین: ۱۰۱۵ میلیون دلار
🇩🇪 آلمان: ۹۴۶ میلیون دلار
🔻 کشورهایی که ایران با آنها مازاد تجاری دارد
🇮🇶 عراق: ۵۴۸۰ میلیون دلار
🇦🇫 افغانستان: ۱۳۷۱ میلیون دلار
🇵🇰 پاکستان: ۷۵۸ میلیون دلار
🇴🇲 عمان: ۵۴۶ میلیون دلار
▫️ این آمارها نشان میدهد که شریکان منطقهای همچنان مقصدهای اصلی صادرات ایران هستند، در حالی که کشورهای بزرگ صنعتی سهم عمدهای در واردات ایران دارند
۱۴۰۴/۰۸/۲۵.
در اجرای مصوبه شورای بازرگانی وزارت متبوع مورخ ۱۴۰۴/۰۸/۲۵ و با توجه به شرایط موجود و بمنظور تامین پایدار کالاهای اساسی کلیه تامین کنندگانی که امکان تامین گوشت منجمد گوساله پاکستان و گوشت منجمد گوسفند مغولستان با شرایط ذیل را دارند،درخواست خود را حداکثر تا پایان روز اداری ۱۴۰۴/۰۹/۰۲ به دبیرخانه شرکت پشتیبانی امور دام کشور تحویل دهند
۱- میزان سقف هر بازرزگان ۱۰۰۰ تن می باشد.
۲-دارا بودن سابقه واردات کالا یا سابقه تامین کالا برای شرکت پشتیبانی امور دام از کشور مغولستان و پاکستان
۳-امضای تفاهم نامه با شرکت پشتیبانی امور دام به منظور ثبت سفارش جهت سهمیه کالا به کشور و توزیع آن تحت نظارت شرکت پشتیبانی امور دام
۴-تودیع ضمانت نزد شرکت پشتیبانی امور دام به میزان ۱۰درصد ارزش ثبت سفارش
۵-ورود کالا به کشور و ارائه قبض انبار ظرف مدت ۶۰روز کاری از تاریخ ثبت سفارش می باشد.
۶- قیمت ارزی کالاهای مذکور در محدوده سقف اعلامی معاونت توسعه بازرگانی خواهد بود.
توافق ریلی ایران و پاکستان/ قطار کانتینری اسلامآباد-تهران-استانبول از دسامبر راهاندازی میشود
در دیدار وزیر راه و شهرسازی کشورمان با وزرای پاکستانی، دو کشور برای ازسرگیری تردد قطار اکو (ITI) و تدوین یک برنامه اقدام مشترک با هدف توسعه مراودات ریلی به توافق رسیدند.
🔹وزارت راه آهن پاکستان با صدور بیانیهای اعلام کرد که دو کشور برای تدوین یک برنامه اقدام در بخش توسعه مراودات ریلی به توافق رسیدند.
🔹همچنین توافق شد که پروژه نوسازی خط آهن کویته تا مرز تفتان در سال آینده میلادی اجرا شود. ایران و پاکستان متعهد به توسعه فعالیتهای تجاری و مسافربری در حوزه حمل و نقل ریلی شدند.
🔹طرفین اعلام کردند که تردد قطار کانتینربر اکو ITI اسلامآباد-تهران-استانبول از ماه دسامبر امسال ازسرگرفته شود.
قیمت برنج پاکستانی دو برابر هندی شد
🔹برنجهای هندی و پاکستانی دو رقیب دیرینه سفره ایرانیاند. برنج هندی، بهویژه نوع باسماتی، عطر تند و دانههای بلند دارد و هنگام پخت بهخوبی قد میکشد اما گاهی خشک میشود. در مقابل، برنج پاکستانی بافتی نرم و لطیف دارد و با روش پخت طولانی ایرانیها سازگارتر است.
🔹در بازار امروز جمعه دوم آبان ماه، برنج دانهبلند هندی حدود ۱ میلیون و ۴۰۵ هزار تومان برای کیسه ۱۰ کیلویی قیمت دارد؛ با توجه به برخی برندها، قیمت آن بین ۸۹۰ هزار تا ۱ میلیون و ۶۵۰ هزار تومان متغیر است.
🔹برنج پاکستانی ممتاز ۱۰ کیلویی تا ۲ میلیون و ۳۸۰ هزار تومان قیمت خورده و برخی برندها در محدوده ۱.۸ تا ۲.۸ میلیون تومان عرضه میشوند.
پاکستان آزمایشگاه توسعه هیدروکربن را به تفتان منتقل کرد تا تجارت با ایران تسهیل شود
پاکستان مؤسسه توسعه هیدروکربنها (HDIP) را به شهر مرزی تفتان منتقل کرده است تا امکان آزمایش میدانی هیدروکربنها و محصولات مرتبط در مرز با ایران فراهم شود.
این تصمیم نقطهعطفی مهم در چارچوب تسهیل تجارت پاکستان با ایران به شمار میرود و با هدف تسریع روند ترخیص محمولههای سوخت و انرژی و ارتقای استانداردهای انطباقی اتخاذ شده است.
بر اساس اسناد رسمی در اختیار Wealth Pakistan، این اقدام موجب کاهش زمان ماندگاری محمولهها، افزایش شفافیت و بهبود سهولت انجام تجارت در یکی از پررفتوآمدترین گذرگاههای مرزی کشور خواهد شد.
انتقال آزمایشگاه HDIP بخشی از برنامه گستردهتر مدرنسازی کنترلهای مرزی و سامانههای نظارت بر تجارت است.
اقدامات انجامشده شامل استقرار سامانههای خودکار WeBOC (وبمحور گمرک واحد)و PSW (پنجره واحد پاکستان) برای تسهیل فرآیند واردات و صادرات است. همچنین فناوریهایی نظیر اسکن پیشرفته، توزین دیجیتال و فعالیت ۲۴ ساعته در تفتان راهاندازی شدهاند تا پایش لحظهای تجارت مرزی و تسریع در پردازش امن محمولهها امکانپذیر شود.
بر اساس این اسناد، تأسیسات انتقال بار (Transloading) نیز ایجاد شده تا کالاها از کامیونهای ایرانی به کامیونهای پاکستانی منتقل شوند. این فرآیند با ردیابی لحظهای همراه است و موجب کاهش تأخیرها میشود.
علاوه بر این، مسیر سبز (Green Channel) برای ترخیص سریع محمولههای گاز مایع (LPG) به بهرهبرداری رسیده و زمینه تجارت روانتر انرژی بین دو کشور را فراهم کرده است.
در همین حال، ارتقای تأسیسات ترمینال سازمان لجستیک ملی پاکستان (NLC) در تفتان نیز باعث بهبود مدیریت محوطه، کاهش ازدحام و تسهیل در روند کلی جابهجایی کالا شده است.
نماینده مجلس ملی پاکستان، میرزا افتخار بیگ، در گفتوگو با Wealth Pakistan اظهار داشت که حضور آزمایشگاه HDIP در تفتان نهتنها کنترل کیفیت محصولات نفتی و هیدروکربنی را تضمین میکند، بلکه بهعنوان عامل راهبردی برای توسعه تجارت پاکستان با ایران نیز عمل خواهد کرد.
او افزود که این اصلاحات، بیانگر تعهد پاکستان به اتصال منطقهای، کارایی تجاری و امنیت انرژی است و تفتان را بهعنوان دروازهای کلیدی برای همکاریهای اقتصادی آینده میان اسلامآباد و تهران مطرح میسازد.
شایان ذکر است که پیشتر، آزمایشگاههای اصلی HDIP در کراچی، لاهور و اسلامآباد مستقر بودند و برای آزمایشهای مربوط به مرز، نمونههای گرفتهشده از تفتان به کراچی ارسال میشد که این امر موجب تأخیرهای قابل توجه در ترخیص و افزایش زمان ماندگاری محمولههای نفتی در مرز پاکستان و ایران میگردید
تجارت خارجی ایران در یک نگاه

پاکستان مؤسسه توسعه هیدروکربنها (HDIP) را به شهر مرزی تفتان منتقل کرده است تا امکان آزمایش میدانی هیدروکربنها و محصولات مرتبط در مرز با ایران فراهم شود.
این تصمیم نقطهعطفی مهم در چارچوب تسهیل تجارت پاکستان با ایران به شمار میرود و با هدف تسریع روند ترخیص محمولههای سوخت و انرژی و ارتقای استانداردهای انطباقی اتخاذ شده است.
بر اساس اسناد رسمی در اختیار Wealth Pakistan، این اقدام موجب کاهش زمان ماندگاری محمولهها، افزایش شفافیت و بهبود سهولت انجام تجارت در یکی از پررفتوآمدترین گذرگاههای مرزی کشور خواهد شد.
انتقال آزمایشگاه HDIP بخشی از برنامه گستردهتر مدرنسازی کنترلهای مرزی و سامانههای نظارت بر تجارت است.
اقدامات انجامشده شامل استقرار سامانههای خودکار WeBOC (وبمحور گمرک واحد)و PSW (پنجره واحد پاکستان) برای تسهیل فرآیند واردات و صادرات است. همچنین فناوریهایی نظیر اسکن پیشرفته، توزین دیجیتال و فعالیت ۲۴ ساعته در تفتان راهاندازی شدهاند تا پایش لحظهای تجارت مرزی و تسریع در پردازش امن محمولهها امکانپذیر شود.
بر اساس این اسناد، تأسیسات انتقال بار (Transloading) نیز ایجاد شده تا کالاها از کامیونهای ایرانی به کامیونهای پاکستانی منتقل شوند. این فرآیند با ردیابی لحظهای همراه است و موجب کاهش تأخیرها میشود.
علاوه بر این، مسیر سبز (Green Channel) برای ترخیص سریع محمولههای گاز مایع (LPG) به بهرهبرداری رسیده و زمینه تجارت روانتر انرژی بین دو کشور را فراهم کرده است.
در همین حال، ارتقای تأسیسات ترمینال سازمان لجستیک ملی پاکستان (NLC) در تفتان نیز باعث بهبود مدیریت محوطه، کاهش ازدحام و تسهیل در روند کلی جابهجایی کالا شده است.
نماینده مجلس ملی پاکستان، میرزا افتخار بیگ، در گفتوگو با Wealth Pakistan اظهار داشت که حضور آزمایشگاه HDIP در تفتان نهتنها کنترل کیفیت محصولات نفتی و هیدروکربنی را تضمین میکند، بلکه بهعنوان عامل راهبردی برای توسعه تجارت پاکستان با ایران نیز عمل خواهد کرد.
او افزود که این اصلاحات، بیانگر تعهد پاکستان به اتصال منطقهای، کارایی تجاری و امنیت انرژی است و تفتان را بهعنوان دروازهای کلیدی برای همکاریهای اقتصادی آینده میان اسلامآباد و تهران مطرح میسازد.
شایان ذکر است که پیشتر، آزمایشگاههای اصلی HDIP در کراچی، لاهور و اسلامآباد مستقر بودند و برای آزمایشهای مربوط به مرز، نمونههای گرفتهشده از تفتان به کراچی ارسال میشد که این امر موجب تأخیرهای قابل توجه در ترخیص و افزایش زمان ماندگاری محمولههای نفتی در مرز پاکستان و ایران میگردید
مستثنی شدن خرما از پرداخت یک درصد عوارض صادراتی محصولات آببر
📌محمد مهدی برومندی معاون وزیر جهاد کشاورزی در همایش روز ملی خرما در اهواز گفت: بخشنامه لغو دریافت یک درصد عوارض صادراتی محصولات آببر از خرما به دلیل رعایت الگوی کشت این محصول به زودی ابلاغ میشود
دستور پزشکیان برای واردات ۴۰۰ هزار تن برنج پاکستانی
امیری مقدم، سفیر ایران در پاکستان:
🔹بر اساس دستور رئیسجمهور در تفاهمنامههای اخیر با پاکستان واردات حدود ۴۰۰ هزار تن برنج، ۲۰۰ هزار تن ذرت، ۳۰ هزار تن گوشت، ۵۰ هزار تن سویا و دانههای روغنی از پاکستان پیشبینی شده است.
🔹حجم مبادلات تجاری دو کشور حدود سه میلیارد و صد میلیون دلار است که ۷۰ درصد آن به نفع ایران و مربوط به صادرات کالاهای ایرانی به پاکستان است.
🔹توسعه تجارت با پاکستان بهدلیل نزدیکی جغرافیایی و کاهش نیاز به ارز، به نفع کشور ماست و تحریمها نیز تاثیری روی آن ندارد، چراکه مراودات تجاری دو کشور به صورت تهاتر کالا انجام میشود.
♦️مجوز فروش ارز فولاد و نفت در تالار دوم صادر شد
بانک مرکزی:
🔹امکان فروش ارز کالاهای انتهای زنجیره فولادی و فرآورده نفتی در تالار دوم مرکز مبادله فراهم شد.
🔹این مجوز به صادرکنندگانی داده می شود که حداقل 20٪ از تعهدات خود را در ۱۵ ماه گذشته در تالار اول مرکز مبادله و سایر روشهای مجاز رفع نمودهاند.
🔹این کالاها شامل میلگرد، پروفیل، قیر و هیدروکربنها (تولیدی پالایشگاه های کوچک مقیاس) میشود.